Zostałeś napadnięty? Pobity? Poniosłeś uszczerbek na zdrowiu i chcesz żeby ktoś za to odpowiedział? A może byłeś uczestnikiem bójki i nie chcesz odpowiadać za ekscesy swoich kolegów – boisz się, że oskarżyciel zastosuje odpowiedzialność zbiorową? Bez względu na to czy znalazłeś się w takiej sytuacji z własnej woli, czy padłeś jej ofiarą przypadkowo, aby jak najlepiej dochodzić swoich praw powinieneś zwrócić się do adwokata. Przestępstwa przeciwko zdrowiu (zabójstwo, pobicie, spowodowanie uszczerbku na zdrowiu) należą bowiem do najpoważniejszych przestępstw w kodeksie karnym. Bardzo często prokuratorzy domagają się dla sprawców takich przestępstw kar długoletniego więzienia, a sądy często takie wyroki wydają. Jeżeli zostałeś oskarżony o przestępstwo przeciwko zdrowiu lub życiu powinieneś niezwłocznie skontaktować się z adwokatem i ustalić linię swojej obrony.

Uszczerbek na Zdrowiu

Dla całej kategorii przestępstw przeciwko zdrowiu kluczowe znaczenie ma pojęcie uszczerbku na zdrowiu, od jego stopnia zależy bowiem grożąca sprawcy odpowiedzialność oraz to czy przestępstwo będzie ścigane przez oskarżyciela publicznego (prokurator). Kodeks karny przyjmuje trójstopniowy podział uszczerbku na zdrowiu w zależności od stopnia spowodowanych/doznanych obrażeń:

  • Lekki uszczerbek na zdrowiu Art. 157 § 2 KK ma miejsce wtedy kiedy rozstrój zdrowia trwał nie dłużej niż 7 dni – spowodowanie u innej osoby takiego uszczerbku śigane jest jedynie z tzw. oskarżenia prywatnego
  • Średni uszczerbek na zdrowiu Art. 157 § 1 KK oznacza, że rozstrój zdrowia trwał dłużej niż 7 dni, a nie zostały spełnione przesłanki konieczne dla uznania za ciężki uszczerbek na zdrowiu
  • Ciężki uszczerbek na zdrowiu Art. 156 KK to inaczej trwałe kalectwo lub ciężkie uszkodzenie ciała (np: utrata wzroku, słuchu, zdolności do pracy zawodowej, dotkliwe oszpecenie)

Co ważne, wywołanie u innej osoby lekkiego uszczerbku na zdrowiu ścigane jest jedynie z oskarżenia prywatnego. Oskarżyciel publiczny (prokurator, policja) poprowadzi sprawę jedynie w przypadku spowodowania średniego lub ciężkiego uszczerbku na zdrowiu. Bardzo istotne jest więc, żeby bezpośrednio po zdarzeniu sporządzić obdukcję lekarską i załączyć ją do zawiadomienia o przestępstwie, a także skontrolować opinie sporządzone przez biegłych. 

Uszczerbek na zdrowiu bardzo często wiąże się z realnym uszczerbkiem majątkowym. W postępowaniu karnym możesz dochodzić naprawienia wyrządzonej Ci szkody, ale żeby to zrobić będziesz musiał najpierw ją wykazać. Dlatego bardzo ważne jest zbieranie dokumentów, z których będzie wynikać wyrządzona Ci szkoda i poniesione z jej tytułu wydatki (rachunki za leczenie, rehabilitację itp.).

Pamiętaj, że jako pokrzywdzony masz w toczącym się postępowaniu karnym szereg uprawnień, z których możesz i powinieneś korzystać. W szczególności możesz złożyć zażalenie na odmowę lub umorzenie śledztwa. Pamiętaj też, że jeżeli będziesz się swoją sprawą interesować i dowiadywać o jej przebieg, to masz większą szansę na to, że akt oskarżenia szybko trafi do sądu.

Rodzaje Przestępstw Przeciwko Zdrowiu

Chociaż spowodowanie uszczerbku na zdrowiu oraz bójka lub pobicie (Art. 158 KK) należą do najpowszechniejszych przestępstw przeciwko zdrowiu, do grupy tej należą także:

Bójka i Pobicie

Bójka to inaczej starcie, w którym co najmniej trzy osoby walczą ze sobą atakując i broniąc się jednocześnie. Każdy z uczestników bójki bierze w niej udział dobrowolnie godząc rolę napastnika z rolą napadniętego.

Jak się Bronić?

Nie ma na to prostej odpowiedzi. Każdy przypadek jest inny i wymaga indywidualnego podejścia. Jedno jest pewne – zarzuty związane z przestępstwami przeciwko zdrowiu i życiu są bardzo poważne.

W każdym przypadku:

  1. Dokonaj analizy zdarzenia, w którym uczestniczyłeś i oceń jaki był w nim Twój udział. Nie przyznawaj się do zarzutów bez ich dokładnego przeczytania. Łatwo przyznać się do czegoś, czego się nie zrobiło.
  2. Nie składaj wyjaśnień przy pierwszym przesłuchaniu. Masz prawo do odmowy składania wyjaśnień bez żadnych negatywnych konsekwencji. Zapoznaj się z zebranym materiałem dowodowym i dopiero wtedy złóż wyjaśnienia.
  3. Nie czuj się zobowiązany do dostarczenia dowodów swojej niewinności. To policja lub prokurator muszą udowodnić ci winę.
  4. Skonsultuj swoją sprawę z adwokatem. Przy zatrzymaniu żądaj kontaktu z adwokatem – masz do tego prawo.

Pobicie różni się od bójki tym, że każda ze stron ma jasno określoną rolę – napadniętego (ofiary starcia) oraz napastnika, który bierze udział w starciu dobrowolnie. Należy pamiętać, że w przypadku pobicia po stronie atakującej musi wystąpić co najmniej dwóch napastników.

Wymiar Kary

Jeżeli w wyniku bójki lub pobicia komuś stanie się krzywda będzie miało to wpływ na rozmiar odpowiedzialności sprawcy. Udział w zwykłej bójce lub pobiciu zagrożony jest karą do 3 lat pozbawienia wolności. Jeżeli natomiast w wyniku takiego zdarzenia ktoś doznał ciężkiego uszczerbku na zdrowiu kara może sięgać do 8 lat pozbawienia wolności, a jeżeli konsekwencją jest śmierć innej osoby grozi nawet do 10 lat pozbawienia wolności.

Uwaga!

Odpowiedzialność za udział w bójce lub pobiciu sprawca ponosi bez w zględu na to, czy w wyniku zdarzenia komuś stała się krzywda!

Bez względu na skutki zdarzenia surowszej odpowiedzialności podlega uczestnik bójki lub pobicia, który podczas zdarzenia używa noża lub innego niebezpiecznego narzędzia (kija baseballowego, kastetu, stłuczonej butelki itp.). Ww takim przypadku grozi bowiem kara od 6 miesięcy aż do 8 lat pozbawienia wolności (Art. 159 KK).

Nasza rada

Jeżeli postawiono Ci zarzut udziału w bójce lub pobiciu, nie przyznawaj się do popełnienia przestępstwa i nie składaj wyjaśnień do czasu konsultacji z adwokatem.

Zabójstwo

Zabójstwo jest najbardziej popularnym przestępstwem przeciwko życiu. Podmiotem tego przestępstwa jest tylko i wyłącznie człowiek.

Kto „zabija człowieka”

Sformułowanie to nie oznacza żadnego szczegółowego katalogu dla „sposobu zabicia człowieka”, pozastawia go wręcz otwartym, co jest praktycznym rozwiązaniem, gdyż jak wynika z praktyki pomysłowość ludzka w tym względzie nie została dotychczas wyczerpana.

Istotne elementy składające się na przestępstwo zabójstwa:

  • Skutek w postaci śmierci człowieka
  • Umyślność zachowania, które ten skutek powoduje
  • Związek przyczynowy między działaniem lub zaniechaniem sprawcy a skutkiem w postaci śmierci człowieka.

Śmierć Człowieka

Przestępstwo zabójstwa jest przestępstwem skutkowym. Śmierć człowieka może powstać zarówno przez działanie, jak i zaniechanie. Przez śmierć człowieka rozumie się nie śmierć kliniczną, czyli ustanie krążenia i oddychania, które w pewnym zakresie mogą zostać przywrócone drogą reanimacji, lecz śmierć mózgu. Definiowana jest ona jako trwałe nieodwracalne ustanie czynności mózgu.

Umyślność Zachowania Sprawcy

Zabójstwo jest przestępstwem umyślnym. Umyślność ta może mieć postać zarówno zamiaru bezpośredniego, jak i ewentualnego.
W przypadku:

  • zamiaru bezpośredniego sprawca chce spowodować śmierć.
  • zamiaru ewentualnego sprawca uświadamia sobie skutek swojego zachowania w postaci śmierci człowieka tylko jako możliwy, jednak na jego wystąpienie się godzi.

Związek Przyczynowy

Związek przyczynowy musi zajść między działaniem lub zaniechaniem sprawcy a skutkiem w postaci śmierci człowieka. Zachodzi on, gdy skutek śmiertelny by nie nastąpił bez działania lub zaniechania sprawcy. Opinia biegłego z zakresu medycyny sądowej służy stwierdzeniu bezpośredniej i ostatecznej przyczyny śmierci oraz wskazuje na możliwość zaistnienia czynników zewnętrznych, czyli takich, które mogły bezpośrednio lub pośrednio doprowadzać do śmierci. Podlega ona ocenie prawnej sądu. Sąd na podstawie całokształtu okoliczności ujawnionych w trakcie rozprawy zajmuje stanowisko i ustala, czy zachodzi związek przyczynowy między działaniem sprawcy a śmiercią człowieka.

Wymiar Kary

Kara pozbawienia wolności na czas nie krótszy od lat 8, kara 25 lat pozbawienia wolności albo kara dożywotniego pozbawienia wolności.

Typy Zabójstw

1) Morderstwo Art. 148 § 2 KK

Morderstwo jest kwalifikowanym typem zabójstwa. Kodeks karny określił morderstwo jako zabicie człowieka:

  • ze szczególnym okrucieństwem
  • w związku z wzięciem zakładnika, zgwałceniem albo rozbojem
  • w wyniku motywacji zasługującej na szczególne potępienie
  • z użyciem materiałów wybuchowych

Wymiar kary

Kara pozbawienia wolności na czas nie krótszy od lat 12, kara 25 lat pozbawienia wolności albo kara dożywotniego pozbawienia wolności. Takiej samej karze podlega osoba, która jednym czynem zabija więcej niż jedną osobę lub była wcześniej prawomocnie skazana za zabójstwo oraz sprawca zabójstwa funkcjonariusza publicznego w związku lub w trakcie jego obowiązków dotyczących ochrony bezpieczeństwa, bezpieczeństwa ludzi lub porządku publicznego.

2) Zabójstwo w afekcie Art. 148 § 4 KK

Zabójstwo w afekcie jest zabójstwem typu uprzywilejowanego. Popełnienie zabójstwa w afekcie wskazuje na niższy stopień winy sprawcy przez co przypisane jest mu łagodniejsze zagrożenie karą.

Przesłanki: 

  • w stanie silnego wzburzenia
  • usprawiedliwionego okolicznościami

Silne wzburzenie 

Jest to stan psychiczny, polegający na przewadze emocji nad intelektem, co powoduje ograniczenie kontrolującej funkcji rozumu.

Przyczyną silnego wzburzenia mogą być:

  • czynniki zewnętrzne, które powodują gwałtowną reakcję
  • dłuższy proces psychiczny i proces narastania napięcia emocjonalnego, zakończony reakcją wybuchową. Dlatego właśnie możliwe jest zabójstwo z premedytacją dokonane pod wpływem silnego wzburzenia.

Usprawiedliwione okoliczności 

Drugą przesłanką popełnienia zabójstwa w afekcie są usprawiedliwione okoliczności. Wzburzenie musi być usprawiedliwione tymi okolicznościami, tzn. zasługiwać na pewne zrozumienie z punktu widzenia zasad moralnych funkcjonujących w społeczeństwie oraz być reakcją współmierną do wywołującej je przyczyny.

Ważne!

Silne wzburzenie jest stanem, który w zasadzie nie powoduje ograniczenia ani wyłączenia poczytalności sprawcy. Jeżeli jednak osiąga ono stopień powodujący znaczne ograniczenie poczytalności, to stosuje się kwalifikację o zabójstwie w afekcie.

Wymiar kary

kara pozbawienia wolności od roku do lat 10.

Dzieciobójstwo

Dzieciobójstwo jest uprzywilejowanym typem przestępstwa ze względu na zmniejszoną winę.

Sprawcą może być jedynie matka działająca:

  • w okresie porodu
  • pod wpływem silnego przeżycia związanego z przebiegiem porodu

Wymiar kary 

Kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

Zabójstwo Eutanatyczne

To przestępstwo polegające na pozbawieniu życia człowieka:

  • na jego żądanie i
  • pod wpływem współczucia dla niego

Wymiar kary 

Kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.

Co ważne, w przypadku zabójstwa eutanatycznego sąd może zastosować tzw. nadzwyczajne złagodzenie kary, a wręcz nawet odstąpić od jej wymierzenia.

Praktyka Spraw

Nasza kancelaria oferuje wszystkim zainteresowanym porady prawne i obsługę prawną we wszelkich sprawach dotyczących przestępstw przeciwko zdrowiu. Nasi prawnicy posiadają bogate doświadczenie, wiedzę i umiejętności niezbędne w prowadzeniu tego rodzaju spraw. Jeśli jesteś osobą zainteresowaną poradą prawną w związku z przestępstwem przeciwko zdrowiu (jako poszkodowany lub sprawca) – skontaktuj się z naszą Kancelarią np. za pomocą Formularza Kontaktowego, umów się na spotkanie i skorzystaj z naszych usług.

Magda Gawińska Adwokat w Warszawie.

Magda Gawińska

Adwokat, Wspólnik

więcej

Maciej Górczak Adwokat w Warszawie.

Maciej Górczak

Adwokat, Wspólnik

więcej

Anna Grela Radca Prawny we Wrocławiu.

Anna Grela

Radca prawny

więcej

Paulina Szypołowska Adwokat w Warszawie.

Paulina Szypołowska

Aplikant adwokacki

więcej

Damian Bossowski Prawnik w Warszawie.

Damian Bossowski

Aplikant adwokacki

więcej

Katarzyna Łangowska Prawnik w Warszawie.

Katarzyna Łangowska

Aplikant adwokacki

więcej

Zostaw komentarz

zwiń rozwiń