Łapownictwo na Stanowisku Kierowniczym

Łapownictwo na stanowisku kierowniczym określane jest również przekupstwem gospodarczym, łapownictwem menadżerskim czy korupcją w obrocie gospodarczym. Jest to przestępstwo skierowane przeciwko prawidłowemu obrotowi gospodarczemu. Łapownictwo menadżerskie ścigane jest z urzędu.

Przekupstwo gospodarcze polega na:

  • żądaniu,
  • przyjęciu,
  • przyjęciu obietnicy,
  • udzieleniu lub
  • obiecaniu

korzyści majątkowej lub osobistej w zamian za nadużycie posiadanych uprawnień lub niedopełnienie obowiązków:

  • mogące wyrządzić jednostce szkodę majątkową albo
  • będące czynem nieuczciwej konkurencji lub
  • będące niedopuszczalną czynnością preferencyjną na rzecz nabywcy/odbiorcy towaru, usługi lub świadczenia.

Zgodnie z Art. 296a KK wyróżnia się trzy typy łapownictwa na stanowisku kierowniczym:

  1. bierne przekupstwo gospodarcze (296a § 1 KK)
  2. czynne przekupstwo gospodarcze (296a § 2 KK)
  3. kwalifikowane bierne przekupstwo gospodarcze (296a § 4 KK)

Łapownictwo Bierne

Art. 296a § 1 KK określa tzw. łapownictwo menadżerskie bierne. Bierne, ponieważ dotyczy podmiotu biernego – czyli tego, kto żąda łapówki, przyjmuje łapówkę lub przyjmuje obietnicę łapówki. W zamian za łapówkę kierownik/pracownik wykorzystuje swoją pozycję zawodową w celu uzyskania wymiernych korzyści dla osoby dającej łapówkę, jednocześnie mogąc tym wyrządzić szkodę majątkową swojemu przedsiębiorstwu, którym kieruje lub w którym pracuje albo dopuszczając się czynu nieuczciwej konkurencji lub niedopuszczalnej czynności preferencyjnej na rzecz nabywcy/odbiorcy towaru, usługi lub świadczenia.

Za popełnienie przestępstwa biernego przekupstwa gospodarczego grozi kara od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności!

Kto Może Popełnić Czyn z art. 296a § 1 KK?

Art. 296a § 1 KK wprost wskazuje, że łapownictwa menadżerskiego biernego może dopuścić się:

  1. osoba pełniąca funkcję kierowniczą w jednostce organizacyjnej wykonującej działalność gospodarczą, 
  2. osoba pozostająca w stosunku pracy, umowy zlecenia lub umowy o dzieło z jednostką organizacyjną wykonującą działalność gospodarczą – brak wymogu, by taka osoba pełniła funkcje kierownicze bądź podejmowała strategiczne i kluczowe decyzje

Łapownictwa na stanowisku kierowniczym może się więc dopuścić zarówno dyrektor, prezes, członkowie zarządu, prokurenci, kierownicy działów, główni księgowi, ale także pracownicy niższego szczebla związani bezpośrednio np. z danym przedsiębiorstwem umową o pracę, zleceniem czy umową o dzieło.

Uwaga!

Osoba pełniąca funkcję kierowniczą to zarówno taka, która jest na kierowniczym stanowisku, ale też taka, która formalnie na nim nie jest, lecz faktycznie wykonuje polecenia, działania i czynności kierownicze.

Do jednostek organizacyjnych zaliczymy wszelkie podmioty, które prowadzą działalność gospodarczą, bez względu na posiadanie osobowości prawnej.

Łapownictwo Czynne

Art. 296a § 2 KK określa z kolei łapownictwo menadżerskie czynne. Czynne, gdyż dotyczy podmiotu czynnego – czyli tego, kto udziela lub obiecuje udzielić łapówki po to, by w zamian uzyskać od danej osoby, której tą łapówkę oferuje, ekwiwalentne i interesujące dla siebie korzyści płynące z wykorzystania przez tę osobę jej pozycji zawodowej w przedsiębiorstwie. 

Za popełnienie przestępstwa czynnego przekupstwa gospodarczego grozi kara od 3 miesięcy do 5 lat pozbawienia wolności!

Łapownictwo Bierne Kwalifikowane

Art. 296a § 4 KK określa tzw. kwalifikowane bierne łapownictwo menadżerskie. Ono również dotyczy podmiotu biernego – czyli tego, kto żąda łapówki, przyjmuje łapówkę lub przyjmuje obietnicę łapówki w zamian za wymierne korzyści płynące z nadużycia przez niego pozycji zawodowej. Postać kwalifikowana wyróżnia się jednak tym, iż sprawca czynu określonego w Art. 296a § 1 KK  wyrządza swoim zachowaniem znaczną szkodę majątkową jednostce organizacyjnej, dla której pracuje lub którą kieruje.

Uwaga!

Znaczna szkoda majątkowa to szkoda dot. mienia znacznej wartości, tj. którego wartość w czasie popełnienia przestępstwa przekracza 200.000 zł!

Za popełnienie przestępstwa kwalifikowanego biernego przekupstwa gospodarczego grozi kara od 6 miesięcy do 8 lat pozbawienia wolności!

Jak Uniknąć Surowej Kary?

  1. kara łagodniejsza – sprawca przestępstwa przekupstwa gospodarczego biernego i czynnego w tzw. wypadku mniejszej wagi podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo karze pozbawienia wolności do lat 2.

    Uwaga!

    To, czy w danej sytuacji mamy do czynienia z wypadkiem mniejszej wagi należy badać na gruncie każdej sprawy. Kryteria, jakie sąd powinien brać pod uwagę oceniając konkretną sprawę to: charakter nadużytych uprawnień lub niedopełnionych obowiązków, szkoda jaka została danej jednostce wyrządzona lub jaka mogła zostać wyrządzona, wysokość, a także rodzaj korzyści, jaka miała zostać otrzymana lub wręczona za zabronione zachowanie.

  2. brak kary – nie podlega karze ten, kto oferuje/obiecuje/udziela łapówki – w tym również w wypadku mniejszej wagi, pod warunkiem, że łapówka ta została przyjęta i jednocześnie oferujący łapówkę zawiadomił o tym fakcie organ ścigania przestępstw i wyjawił istotne okoliczności procederu łapówkarskiego zanim organ sam się dowiedział o tym przestępstwie. Jednak nawet takie działania nie uchronią przed karą, gdy popełnione przestępstwo wyrządziło szkodę w znacznych rozmiarach.

Praktyka Spraw Karnych Gospodarczych

Jeśli poszukujesz porady prawnej doświadczonych Adwokatów, Radców i Prawników specjalizujących się między innymi w sprawach karnych gospodarczych skontaktuj się z nami np. za pomocą Formularza Kontaktowego.

Zostaw komentarz

zwiń rozwiń